David Sacks vừa đặt chân trở lại San Francisco, và Craft Ventures đã công bố mục tiêu huy động quỹ mới trị giá 1 tỷ USD. Con số 1 tỷ nghe thật đẹp, nhưng tôi đã học được từ năm 2017 rằng whitepaper đẹp chưa bao giờ là đủ. ICOs là bài học đầu tiên về tốc độ và sự điên rồ.
Bối cảnh: David Sacks, cựu giám đốc PayPal, người từng giữ vai trò 'AI and Crypto Czar' dưới thời Trump, vừa trở về Craft Ventures với tư cách đối tác. Trong 6 tháng ở Nhà Trắng, ông đã giúp định hình các chính sách về stablecoin và AI. Giờ đây, khi thị trường đang trong giai đoạn điều chỉnh giảm, việc một quỹ venture có tiếng tăm nhắm đến 1 tỷ USD là một tín hiệu đáng chú ý. Nhưng tôi đã sống qua 3 chu kỳ crypto, và tôi biết: tín hiệu không phải lúc nào cũng dẫn đến hành động.
Cốt lõi của câu chuyện này nằm ở con số 1 tỷ USD. Đây là mục tiêu, chưa phải là số tiền đã được cam kết. Trong lịch sử, các quỹ lớn thường công bố mục tiêu vào thời điểm thị trường đang hồi phục, nhưng quá trình huy động có thể mất 12-18 tháng. Năm 2022, nhiều quỹ đã phải giảm mục tiêu hoặc hoãn vô thời hạn. Vậy điều gì khiến Craft Ventures khác biệt? Đó là David Sacks – người có mạng lưới quan hệ chính trị và kinh doanh sâu rộng. Nhưng NFTs: bức tranh FOMO mà tôi vẫn chưa treo xong – cũng giống như CryptoPunks, giá trị thực sự chỉ được xác nhận khi có người mua, không phải khi người bán rao giá.
Hãy nhìn vào dữ liệu: Theo PitchBook, các quỹ venture Mỹ huy động được 150 tỷ USD trong nửa đầu 2025, giảm 20% so với cùng kỳ 2024. Thị trường vốn rủi ro đang thắt chặt, đặc biệt là trong lĩnh vực crypto. Nếu Craft Ventures đạt mục tiêu 1 tỷ, đó sẽ là quỹ crypto-focused lớn nhất kể từ quỹ 4,5 tỷ USD của a16z năm 2022. Nhưng nếu không, nó chỉ là một con số trên báo. Từ ICO đến DeFi, mỗi lần đều có một lời thì thầm về sự thay đổi. Lần này, lời thì thầm là 'David Sacks sẽ mang crypto trở lại Washington' – nhưng tôi đã nghe những lời thì thầm tương tự từ năm 2021, và chúng thường biến thành tiếng ồn.
Góc nhìn phản trực giác: Đám đông sẽ vui mừng vì cho rằng đây là bằng chứng crypto đang được chấp nhận chính thống. Nhưng tôi thấy một nghịch lý: David Sacks rời Nhà Trắng, nơi ông có thể tác động trực tiếp đến chính sách, để quay lại đầu tư tư nhân. Điều này có nghĩa là cơ hội kiếm lợi nhuận từ crypto hiện tại hấp dẫn hơn là làm chính sách? Hay là ông nhận thấy rằng sự chậm trễ trong quy định của SEC sẽ không thay đổi sớm? Chiến lược 'regulation-by-enforcement' của SEC không phải do họ không hiểu công nghệ – mà là cố tình không ban hành quy tắc rõ ràng. Vì vậy, một quỹ 1 tỷ USD có thể chỉ là vũ khí để các startup crypto sống sót qua mùa đông pháp lý, chứ không phải là tín hiệu của mùa xuân.
Về mặt kỹ thuật, tôi quan tâm đến hướng đi của quỹ. Nếu David Sacks tiếp tục tập trung vào AI và stablecoin (như những gì ông đã làm ở Nhà Trắng), thì quỹ này có thể thúc đẩy sự phát triển của Layer 2 và các giải pháp oracle. Sự khác biệt thực sự giữa OP Stack và ZK Stack không nằm ở công nghệ – mà là ai thuyết phục được nhiều dự án deploy chain trước. Với mạng lưới của Sacks, Craft Ventures có thể trở thành chất xúc tác cho một hệ sinh thái rollup mới. Nhưng đây mới chỉ là suy luận. Tôi đã từng đầu tư 3 BTC vào BAT năm 2017 vì nghĩ mình đã hiểu thị trường, và tôi đã sai. Bài học: đừng đặt cược vào một câu chuyện khi chưa có số liệu.
Thị trường hiện tại đang giảm, và nỗi sợ hãi đang len lỏi. Trong 7 ngày qua, một giao thức DeFi đã mất 40% LP – đó là thực tế. Giữa lúc này, tin tức về Craft Ventures giống như một ngọn hải đăng, nhưng tôi không chắc nó thắp sáng cho con tàu nào. Hãy nhìn vào các quỹ tương tự: Polychain Capital huy động 200 triệu USD năm 2023, nhưng 80% danh mục của họ vẫn đang dưới mức đầu tư. Con số 1 tỷ USD chỉ là một phần của câu chuyện; phần còn lại là cách họ chi tiêu.
Kết luận của tôi không phải là một lời khuyên mua hay bán, mà là một câu hỏi: Liệu quỹ này sẽ là 'cơn gió ngược' đưa crypto thoát khỏi bear market, hay chỉ là 'cơn gió thoảng' qua một ngôi sao đang tàn? David Sacks có thể mang lại uy tín và mối quan hệ, nhưng công nghệ vẫn phải tự đứng vững. Tôi sẽ theo dõi các tín hiệu: khi nào quỹ đóng, khi nào khoản đầu tư đầu tiên được công bố, và liệu nó có liên quan đến việc giải quyết vấn đề oracle feed hay không. Độ trễ của oracle feed là gót chân Achilles của DeFi; Chainlink giải quyết phi tập trung bằng các node tập trung là một nghịch lý. Nếu Craft Ventures đầu tư vào giải pháp cho vấn đề này, đó mới là tin tức đáng giá.
Cho đến lúc đó, hãy giữ tiền của bạn gần, và tâm trí của bạn tỉnh táo. Tôi đã từng mua 3 CryptoPunks vì FOMO, và tôi vẫn chưa treo xong bức tranh đó.